dinsdag 25 november 2014

vrijdag 22 februari 2013

Terugmelding dode bosuil

Helaas weer een terugmelding van een dode bosuil bij Haaksbergen. Geringd op 2 april 2008 als nestjong, dood teruggevonden op 21 februari 2013. Doodsoorzaak is soms lastig te zeggen, ook hier. Op het formulier is aangegeven dat de kou de oorzaak zou zijn.
Jammer, want bosuilen zitten nu in het broedseizoen en dit betekend dus wellicht weer een mislukt broedsel.

vrijdag 8 februari 2013

HET UILENJAAR 2012



                                
Samenvatting van de activiteiten van de stichting “De Katoelenkiekers”, waarin o.m. vertegenwoordigd zijn, het I.V.N. en de K.N.N.V. in de gemeenten Rijssen-Holten, Wierden en Vriezenveen.

Dit jaar hadden we 103 paren steenuilen in onze kasten en konden er 270 jonge steenuilen geringd worden. Omgerekend is dat 2.63 jong per paar .Helaas lang niet alle broedparen waren succes vol.
21 broedparen redden het niet en dat is ongeveer 20 %.  Het is altijd gissen ,waardoor eieren of jongen  bij een volgende nest controle verlaten zijn of dood in de kast liggen. Voor een deel is dit wel te achterhalen.  De steenmarter is een geduchte belager van de steenuil en jaarlijks komen we wel een paar maal oog in oog te staan ,als we een kast controleren.  Maar ook  de bruine rat,eekhoorn,wezel en hermelijn kunnen er wat van.  Uitgevreten eieren,ei basten,jongen met afgebeten koppen,en aangevreten resten van de broedende vrouwtjes duiden vrijwel altijd op predatie. Mislukte broedsels met verlaten eieren en niet aangevreten dode jongen zijn doorgaans
 het gevolg van het verongelukken van een of beide ouders. Vooral steenuilen die op warme zomernachten op het warme asfalt van wegen op insecten azen, sneuvelen nog wel eens.
Daarnaast treffen we ook elk jaar enkele broedsels aan met onbevruchte eieren wat wel eens op pesticiden kan duiden.  Vooral ontwormingsmiddelen bij vee zijn verdacht. Al met al hebben toch 83 broedparen met succes een of meer jongen groot gebracht, dat is 3.29 jong per succesvol broedsels
Daarnaast konden we van 53 vrouwtjes de ring nummers aflezen en 23 ongeringde vrouwtjes van een ring voorzien. Van de 53 gecontroleerde broedvogels,waren er 32 die we als volwassen vogel hebben .geringd .Van enkele kennen we de herkomst omdat die elders waren geringd. O.a.uit Rekken, Eibergen, Neede, Zutphen en den Ham. Van 21 vogels weten we de exacte leeftijd en herkomst, omdat ze als nestjong in ons gebied zijn geringd. Ook de door ons als nestjong geringde steenuilen blijven niet altijd in ons gebied hangen. Daarvan hebben we terugmeldingen van als broedvogel elders gecontroleerde uilen. Ze werden aangetroffen in Rekken, Eibergen, Haaksbergen, de Lutte, Neede, Lochem, Den Ham, Apeldoorn, Vorden, Luttenberg, Lonneker, Daarle en zelfs een uit de omgeving van Keulen. De leeftijd waarop ze worden teruggemeld is sterk wisselend, van enkele maanden na het uitvliegen tot zelfs 11 jaar.

Opmerkelijke dingen:
- Rouwen en trouwen liggen bij steenuilen soms dicht bij elkaar. Verse resten van een gepredeerd vrouwtje (dader steenmarter), en voorin de kast alweer een vrouwtje op 3 eieren. Kast met geringd vrouwtje op eieren, volgende controle, een steenmarter kijkt de controleur bij het openen van de kast aan. Kast leeg, eieren weg. Na ongeveer 2 weken, het geringde vrouwtje in de kast  broedend op drie eieren. Helaas de marter was de kast niet vergeten en het legsel ging weer verloren.
- In een kast werden man en vrouw op 4 eieren aangetroffen. Beiden waren geringd en bleken broer en zus te zijn.
- Ook werden er 3 maal een zwarte rat als prooi in een kast aangetroffen. Deze soort was tot voor kort vrij zeldzaam in ons gebied.

Met de Kerk- en Bosuilen ging het dit jaar weer wat beter. Eén kerkuilenbroedsel ging door steenmarters verloren. Er konden in ons gebied 88 jongen worden geringd. Terugmeldingen kwamen uit de weide omgeving maar ook enkele uit Duitsland en België.
Ook met de bosuil ging het wat beter. Het aantal broedgevallen, waaronder ook de kasten op de Holterberg, nam dit jaar weer toe van 10 in 2011 tot 23 in 2012. Het aantal jongen dat geringd kon worden  bedroeg 72. Kennelijk was het voor deze uilen een goed muizenjaar. In een kast werden zelfs meer dan 40 bosmuizen aangetroffen. Opvallend was het aantal ongeringde vrouwtjes die in de kasten werden aangetroffen. Dit jaar 6 ongeringde vrouwtjes tegen 8 die al een ring droegen. In andere jaren werden er maar 1of 2 ongeringde vogels aangetroffen. Kennelijk zijn in de vorige 2 slechte jaren nog al wat broedvogels gesneuveld. De oudste gecontroleerde broedvogel was als nestjong in 1998 in Hellendoorn geringd.

Ben Nijeboer

vrijdag 26 oktober 2012

Seizoen 2012 zit erop



Het uilenseizoen 2012 zit erop. De laatste nacontroles (om te kijken of alle jongen uitgevlogen zijn) hebben in oktober plaatsgevonden en de broedresultaten zullen hier binnenkort beknopt worden gepubliceerd.
De steenuilen zijn alweer bezig met paarvorming voor het volgend seizoen. Als je nu 's avonds door het Wierdense buitengebied fietst of wandelt, hoor je al snel meerdere steenuilen naar elkaar roepen.
Goed te weten dat onze nestkasten er klaar voor zijn om de kersverse èn vertrouwde paartjes ook in 2013 weer te herbergen.

Michel Wissink

dinsdag 4 september 2012

Stokoud!


De meeste steenuilen in ons gebied worden niet ouder dan een jaar of 4 tot 6. Het gemiddelde wordt vooral gedrukt door verkeersslachtoffers.
Maar onlangs is in Zuna een opmerkelijke vondst gedaan: Er werd op een boerenerf een steenuil dood aangetroffen door de erfeigenaar. Zelf had hij er niet aan gedacht, maar de uil bleek bij mijn bezoek een ring te hebben. Onze ringer Ben heeft het ringnummer doorgegeven aan het Vogeltrekstation in Arnhem. Binnen een week ontvingen we de terugkoppeling van de melding: de uil bleek in 2001 als jong te zijn geringd op een erf op slechts 500 meter afstand. Deze steenuil is dus 11 jaar oud geworden!

Bericht geplaatst door Michel Wissink

dinsdag 17 juli 2012

De steenmarter is terug


De steenmarter is terug. Waren we vorig seizoen nog vol hoop dat het nieuwe ontwerp steenuilkast met marterschotje de marters inderdaad kon tegenhouden, dit jaar hebben we helaas toch meerdere door marters gepredeerde nestkasten aangetroffen in diverse gebieden buiten Wierden. Wat we dan aantreffen zijn gedode jonge of volwassen uilen, of leeggevreten eierschalen (zoals hieronder al gemeld). En in meerdere gevallen gaat het om het nieuwe type nestkast.
Ook in de regionale en landelijke media werd onlangs bericht dat het erg goed gaat met de steenmarter in Nederland.
Reden voor de werkgroep om zich te beraden over hernieuwde bewapening tegen de opmars van de steenmarter.

Bericht geplaatst door Michel Wissink

De honkvaste steenuil


Het is bekend dat de steenuil een trouw en honkvast uiltje is. Jongen uit een nest worden vaak teruggevonden in de directe omgeving van hun geboorteplek; volwassen uilen maken vaak jarenlang gebruik van dezelfde nestkast. 

Enkele voorbeelden van terugmeldingen in de gemeente Wierden, op basis van ringnummers bevestigen dat:

Uil geringd in Enter in 2006; dit jaar levend teruggevonden in Notter, 5 km verderop;
Uil geringd in Notter in 2009; dit jaar levend teruggevonden in Notter, 1 km verderop;
Uil geringd in Notter in 2007; dit jaar levend teruggevonden in Notter, 1 km verderop;
Uil geringd in Notter in 2006; dit jaar levend teruggevonden in Notter, op hetzelfde erf.

Bericht geplaatst door Michel Wissink